Kronika Osiedla Siersza od 1945 do 1956 roku

W zbiorach Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Adama Asnyka w Trzebini znajduje się niezwykle cenny rękopis – jest to „Kronika Osiedla Siersza”. Cenny dlatego, bo tenże tekst źródłowy przybliża czytelnika do czasów względnie nieodległych, ale słabo rozpoznanych. Jeśli jakieś szczegóły są już znane to tylko z zasłyszanych opowieści z dodanymi legendami. Nieocenionymi źródłami informacji są oczywiście monumentalna monografia Trzebini p. red. Feliksa Kiryka z 1994 roku i dysertacja doktorska Edwarda Pietraszka z 1966 roku (prawie cały nakład poszedł na przemiał), ale inaczej czyta się monografię, a inaczej tekst źródłowy. Postanowiłem opublikować wpisy z symbolicznego czasokresu. Nawet niespecjalnie dużo tu propagandy, można więc czytać literalnie bez obawy o zbielenie oczu. Ile tu zaskakujących informacji o Sierszy, Górach Luszowskich i Gaju!


Od roku 1939 do 22 stycznia 1945 to lata okupacji hitlerowskiej.

Wydarzenia tych lat są zebrane w księdze pamiątkowej budowy pomnika ofiar faszyzmu w Sierszy.

Rok 1945

1) 22 stycznia 1945 roku Armia Radziecka wyzwoliła Sierszę z pod okupacji hitlerowskiej. Wyzwolenie nastąpiło z okrążenia od strony Boru Biskupiego i Ciężkowic. Mimo działań wojennych robotnicy, szczególnie mieszkańcy Sierszy nie dopuścili do zatopienia kop. „Siersza” jak również utrzymali w ruchu Elektrownię w Sierszy-Wodnej. Kierownictwo nad kopalnią objął Józef Winiarski, inż. Leon Jaworski i jako Przewodniczący Rady Zakładowej Tadeusz Bednarski. Pierwszym dyrektorem kop. „Siersza” był inż. Szlachta.

2) Natychmiast po wyzwoleniu aktyw PPR przystąpił do organizowania Milicji, organizatorami byli między innymi inż. Jaworski Leon, Piotrowski Leon, Kuciel Władysław, Pająk Marian.

3) W miesiącu lutym powołano organa samorządu terytorialnego. Pierwszymi sołtysami byli: w Sierszy ob. Targosz Wilhelm, w Górach Luszowskich ob. Kurek Leon, wówczas wieś Gaj terytorialnie podlegała gromadzie Myślachowice.. Wieś ta nie posiadała światła elektrycznego jak też drogi dojazdowe były wyłącznie piaszczyste. Sołtysi pracowali z organem doradczym w liczbie 8-śmiu osób, sołectwa te czerpały dochody z istniejącej rzeźni oraz z dobrowolnych danin mieszkańców i majątków gromadzkich. Siersza i Góry Luszowskie administracyjnie podlegały Gminie Zbiorowej w Trzebini.

4) Do roku 1948 istniały w Sierszy i Górach Luszowskich dwie partie polityczne a to: PPR i PPS siedziby ich były w kop. „Siersza”.

5) Przystąpiono do organizowania życia kulturalnego w Domu Kultury rozpoczął swą działalność zespół dramatyczny istniejący przed 1939 rokiem oraz kilka zespołów mniejszych śpiewu i tańca. Przy pomocy aktywu kopalni stworzono Gimnazjum Związków Zawodowych obecne Liceum Ogólnokształcące w którym rozpoczęło naukę 50 osób w różnym wieku. Pierwszym dyrektorem tej szkoły był mgr. Bolesław Znański.

6) Działały pierwsze organizacje społeczne takie jak: Ochotnicza Straż Pożarna dysponująca kilkunastu metrami

Rok 1947

1) Rząd uchwalił 3-letni plan odbudowy kraju wówczas kopalnia „Artur” otrzymała pierwsze środki na inwestycje celem tych inwestycji było usprawnienie działania kopalni oraz przygotowanie nowego frontu robót. Wydobycie kop. „Artur” wynosiło 464 044 ton.

2) Szyb Wanda jest nadal zatopiony i żadnych prac w tym rejonie nie prowadzi się.

3) Na terenie Gór Luszowskich obejmuje stanowisko sołtysa w miejsce Leona Kurka ob. Franciszek Nowotarski. Dotychczasowy sołtys ob. Kurek przechodzi do prac w Gminie Zbiorowej w Trzebini na stanowisko Wójta.

Rok 1949

1) Z dniem 1 marca zmieniona została nazwa kop. „Artur” na kop. „Siersza”.

2) Sołtysem został wybrany ob. Witek August.

3) Kopalnia „Siersza” rozpoczęła budowę bloków mieszkalnych w Gaju dla swych pracowników. Do bloków tych doprowadzono wodę pitną z kopalni.

Rok 1951

1) Nowo wybranym sołtysem w Sierszy jest ob. Kurek Leopold.

2) Kopalnia Siersza przystąpiła do odwadniania kop. „Wanda”. Na kopalni tej czyniono kroki do przygotówki realizacji zbiornika podsadzki płynnej..

3) Rozpoczęto pracę przy budowie kolei piaskowej oraz piaskowni dla potrzeb kop. „Siersza”.

Rok 1955

1) Powstała w Sierszy Gromadzka Rada Narodowa w skład jej wchodziły wsie Góry Luszowskie, Siersza oraz Gaj przyłączony z gromady Myślachowice.

2) Pierwszym przewodniczącym został wybrany ob. Kieres Marian, a w rok po jego odwołaniu został przewodniczącym ob. Łysik Czesław.

Rok 1956

1) Po kapitalnym remoncie budynku Domu Kultury zostało uruchomione kino związkowe pod nazwą „Syrena”.

2) Powiększono basen kąpielowy na kozim brodzie w Sierszy i pieczę objęła kop. „Siersza”.


Zdjęcia odbitek kserograficznych kroniki można zobaczyć na stronie poświęconej Górom Luszowskim [LINK].

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s

Create a website or blog at WordPress.com Autor motywu: Anders Noren.

Up ↑

%d blogerów lubi to: