Fałszywa kontramarka z herbem Pilawa na groszu praskim Jana I Luksemburskiego (1310-1346)?

W dniu 7 stycznia br. na internetowej aukcji w portalu Allegro.pl zakończyła się licytacja grosza praskiego Jana I Luksemburskiego (1310-1346) z zagadkową kontramarką. Osiągnięta kwota wyniosła 510,00 zł. Kontramarka przedstawia herb Pilawa, a zagadkowość polega na tym, że nie jest znany żaden materiał porównawczy i w związku z tym pojawiły się wątpliwości co to jej oryginalności. Sama zaś moneta nie jest szczególnie interesująca, ani pod względem stanu zachowania ani precyzji wybicia.

Herb Pilawa na groszu praskim

Grosz praski Jana I Luksemburskiego z kontramarką przedstawiającą herb Pilawa.
Dane metryczne monety nie są mi znane. Fot. Antykwariat Numizmatyczny Gulden Gdańsk

W numerze 150 „Grosza” poruszyłem problematykę kontramarek nabijanych na groszach praskich Wacława IV i warto powtórzyć i podkreślić, że zdecydowana większość kontramarek występuje na monetach wspomnianego władcy i na dodatek są to kontramarki niemieckojęzycznych ośrodków miejskich, a nie polskich herbów szlacheckich. Owszem istnieją egzemplarze groszy innych władców z kontramarkami, ale to niebywała rzadkość i jak twierdzą Czesi należy w takich przypadkach podchodzić do tematu z dużą rezerwą i ostrożnością.

Na forum internetowym Towarzystwa Przeciwników Złomu Numizmatycznego im. T. Kałkowskiego pojawiła się uzasadniona prośba o ocenę oryginalności kontramarki na podstawie fotografii zamieszczonych w aukcji. Wszyscy dyskutanci jednogłośnie orzekli, że jest ona fałszywa. Jestem podobnego zdania. Po dokładnym obejrzeniu fotografii, zarysowania na monecie jak i układ patyny wskazują na to, że kontramarka jest fałszywa. Chcąc upewnić się w swoim przekonaniu zwróciłem się z zapytaniem ws. kontramarki do eksperta w tej dziedzinie p. Jiří Hána z Pilzna. Stwierdził on, że nigdy wcześniej nie spotkał się z podobną kontramarką i widzi ją po raz pierwszy. Natomiast w kwestii oryginalności p. Hána nie zajął wyraźnego stanowiska i skonstatował cyt. „nie mogę rozstrzygnąć” (na podstawie fotografii -przyp. autora).

kontramarka

Zbliżenie na kontramarkę z herbem Pilawa z obydwu stron.
Fot. Antykwariat Numizmatyczny Gulden Gdańsk

kontrmarka_augsburg_2

Zbliżenie na oryginalną kontramarkę miasta Augsburg z obydwu stron.
Fot. Archiwum autora

Uważam, że kontramarka z herbem Pilawa w zamyśle osoby, która nabiła ją na monecie miała sprawić wrażenie jakoby została ona nabita w epoce na terenie Korony. Dopuszczam również możliwość, że kontramarka miała za zadanie nadać monecie charakteru unikalności ze względu na pochodzenie ze zbioru numizmatycznego rodziny Potockich i ukierunkować potencjalnego nabywcę na ten właśnie trop. Pojawia się w tym miejscu wątpliwość. Zbiór Potockich słynie z bardzo rzadkich monet w pierwszorzędnym stanie zachowania, a ukazany wcześniej grosz praski Jana I do takich zaliczyć nie można. Jaki byłby więc sens znaczenia monety popularnej i brzydko wybitej jak na monetę tegoż władcy? To oczywiście moje wolne rozważania na temat. Kto, gdzie i kiedy nabił kontramarkę? To najbardziej palące pytania, ponieważ nie udało się bezsprzecznie wyjaśnić proweniencji kontramarki.


Bibliografia (Listy i źródła internetowe):

Listy (wiadomości elektroniczne e-mail) dra inż. Jiří Hána do autora z dn. 18.01.2018

Aukcja internetowa grosza praskiego z kontramarką z herbem Pilawa. Dostępna w Internecie: http://allegro.pl/grosz-praski-jan-luksemburski-1310-1346r-kontrmar-i7089873757.html [Dostęp: 23.01.2018]

 Dyskusja na Forum TPZN. Dostępna w Internecie: http://forum.tpzn.pl/index.php/topic,12032.0.html [Dostęp: 23.01.2018]


Artykuł pierwotnie został opublikowany w 2018 r. w kwartalniku numizmatycznym – numizmatyków z miast Jastrzębie Zdrój, Praszka, Wieluń – „GROSZ” (nr 152, s. 8-10).

Reklamy

Jedna myśl na temat “Fałszywa kontramarka z herbem Pilawa na groszu praskim Jana I Luksemburskiego (1310-1346)?

Dodaj własny

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s

Create a website or blog at WordPress.com Autor motywu: Anders Noren.

Up ↑

%d blogerów lubi to: